طلا سکوی پرواز خانه‌اولی‌ها شد

به گزارش پایگاه خبری سرمایه و بورس، بازار معاملات مسکن در تهران و برخی کلان شهرها در حالی طی دهه نخست بهمن ماه با افزایش محسوس تحرک روبه رو شده که فضای سیاسی و ریسک تنش نظامی در بالاترین سطح خود قرار دارد. بررسی های میدانی نشان می دهد برخلاف تجربه رکود شدید بازار مسکن در تابستان جنگی 1404، این بار معاملات مسکن مسیر متفاوتی را انتخاب کرده و نشانه هایی از پایداری تقاضا در آن دیده می شود.

تغییر رفتار بازار مسکن در اوج ریسک جنگ

در نیمه نخست سال جاری و همزمان با بروز تنش نظامی و سپس آتش بس، بازار مسکن به دلیل غلبه تقاضای سرمایه ای دچار رکود سنگین شد و معاملات تا مرز توقف کامل پیش رفت. سرمایه گذاران در آن مقطع خرید ملک را گزینه ای امن برای حفظ ارزش دارایی نمی دانستند و همین موضوع ساخت وساز را نیز با رکود عمیق مواجه کرد. اما در بهمن ماه، به رغم تشدید فضای تقابل سیاسی، بازار مسکن تهران به ویژه در مناطق نیمه پایین و متوسط شهر شاهد افزایش قابل توجه مراجعه خریداران بوده است.

طلا جای وام مسکن را گرفت

بررسی های دنیای اقتصاد نشان می دهد مهم ترین محرک این تحرک معاملاتی، رشد چشمگیر قیمت طلا و سایر دارایی های مالی طی یک سال گذشته است. افزایش چند برابری ارزش طلا و سکه باعث شده بخشی از متقاضیان مصرفی، به ویژه خانه اولی ها، بتوانند با فروش دارایی های طلایی خود وارد بازار مسکن شوند. در شرایطی که نظام تامین مالی کارآمدی برای خرید مسکن وجود ندارد، طلا عملا نقش وام خرید خانه را برای این گروه ایفا کرده است.

واسطه های ملکی گزارش می دهند در بخش هایی از جنوب تهران، طلا و سکه تا نیمی از ارزش معامله را پوشش می دهد و خریداران مابقی مبلغ را از محل فروش خودرو یا منابع نقدی محدود تامین می کنند. در حال حاضر نیز همچنان سهم مصرف کنندگان از معاملات مسکن بالاست و بیش از 80 درصد خریدها توسط متقاضیان واقعی انجام می شود.

ثبات نسبی قیمت مسکن و جهش دارایی های مالی

طی دو سال اخیر، بازار طلا بالاترین بازدهی را در میان بازارهای دارایی ثبت کرده است. قیمت طلای 18 عیار نسبت به مدت مشابه سال گذشته بیش از سه برابر شده و سکه نیز رشد قابل توجهی را تجربه کرده است. در مقابل، قیمت مسکن در سال 1403 و نیمه نخست امسال رشد محدودی داشته و همین شکاف بازدهی، امکان تبدیل دارایی های مالی به ملک را برای برخی خانوارها فراهم کرده است.

شتاب روزانه قیمت مسکن

افزایش تقاضا در بازار معاملات مسکن طی روزهای ابتدایی بهمن ماه، اثر مستقیمی بر قیمت ها گذاشته است. شاخص مسکن دنیای اقتصاد در این مدت حدود 9 درصد نسبت به میانگین دی ماه افزایش یافته و قیمت پیشنهادی فروشندگان با سرعتی بیش از نیمه نخست سال در حال رشد است. هرچند این افزایش قیمت هنوز فاصله معناداری با سطوح نرمال دلاری مسکن دارد، اما نشانه هایی از جبران جاماندگی دو ساله قیمت مسکن در برابر سایر بازارها مشاهده می شود.

تغییر ترکیب فایل های معاملاتی

یکی دیگر از تحولات بازار مسکن در بهمن ماه، تغییر ترکیب تقاضا از واحدهای قدیمی به سمت فایل های نوساز است. خانه اولی ها و متقاضیان تبدیلی که از محل بازدهی دارایی های مالی قدرت خرید پیدا کرده اند، اکنون بیشتر به دنبال واحدهای جدید هستند. اگر این روند ادامه دار باشد، می تواند بخشی از فشار رکودی وارد شده بر بخش ساخت وساز را کاهش دهد و فرصتی موقت برای سازندگان ایجاد کند.

آینده بازار مسکن در زمستان

تداوم رونق نسبی معاملات مسکن در زمستان به دو عامل کلیدی وابسته است؛ مسیر تحولات سیاسی و ادامه بازدهی بازارهای دارایی. در صورتی که شرایط فعلی بدون تشدید تنش نظامی ادامه یابد و سودآوری بازار طلا و سکه حفظ شود، انتظار می رود با نزدیک شدن به شب عید، موتور معاملات مسکن با سرعت بیشتری حرکت کند. در غیر این صورت، هرگونه شوک سیاسی می تواند بار دیگر بازار مسکن را وارد فاز احتیاط و رکود کند.