طلا یا دلار؛ کدام بازار در شرایط فعلی ریسک کمتری دارد؟

به گزارش پایگاه خبری سرمایه و بورس، قیمت دلار در روزهای اخیر تحت تأثیر اخبار سیاسی تا محدوده ۲۳۵ هزار تومان پیش رفته و حالا موضوع سقف احتمالی قیمت دلار و میزان اصلاح آن بیش از گذشته مورد توجه معامله‌گران و سرمایه‌گذاران قرار گرفته است. وحید شقاقی شهری، کارشناس اقتصادی، معتقد است رشد بالای نقدینگی و ضعف رشد اقتصادی از مهم‌ترین عوامل تضعیف ارزش ریال هستند و در سناریوی بدبینانه، قیمت دلار تا پایان سال می‌تواند به ۲۵۰ هزار تومان برسد.

رشد نقدینگی؛ عامل اصلی تضعیف ارزش ریال

وحید شقاقی شهری درباره عوامل تعیین‌کننده قیمت دلار اظهار کرد که بر اساس مبانی اقتصاد کلان، تا زمانی که رشد نقدینگی و پایه پولی در سطوح بالا ادامه داشته باشد و رشد واقعی اقتصاد نزدیک به صفر یا منفی باشد، ارزش ریال به‌صورت مستمر تحت فشار قرار خواهد گرفت.

به گفته این کارشناس اقتصادی، حجم نقدینگی در فاصله سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ از حدود سه هزار و ۵۰۰ همت به ۱۵ هزار و ۶۰۰ همت رسیده و در این دوره بیش از چهار برابر شده است.

او همچنین با اشاره به سیاست کنترل مقداری ترازنامه بانک‌ها گفت این سیاست در زمستان ۱۴۰۲ توانست برای مدتی نرخ رشد نقدینگی را تا ۲۴.۳ درصد کاهش دهد، اما در سال ۱۴۰۴ عواملی مانند خسارات جنگ، تکالیف بودجه‌ای، تسهیلات تکلیفی و اضافه‌برداشت‌های مزمن بانک‌ها باعث افزایش دوباره فشار نقدینگی شد.

احتمال رشد ۶۵ درصدی نقدینگی در پایان سال ۱۴۰۵

شقاقی شهری با اشاره به روند نقدینگی در سال گذشته گفت نرخ رشد نقطه‌ای نقدینگی در زمستان ۱۴۰۴ به ۵۳.۲۷ درصد رسید و در اسفند همان سال نیز در محدوده ۵۳ درصد قرار گرفت.

او معتقد است در صورت تداوم فشارهای اقتصادی، تشدید تحریم‌ها، محدودیت‌های منابع مالی و تداوم شرایط فعلی، نرخ رشد نقدینگی در پایان سال ۱۴۰۵ می‌تواند به محدوده ۶۰ تا ۶۵ درصد برسد و حجم نقدینگی نیز به حدود ۲۴ تا ۲۵ هزار همت افزایش پیدا کند.

به گفته این کارشناس اقتصادی، هر اندازه رشد نقدینگی با در نظر گرفتن نیازهای اقتصاد برای مقابله با رکود، حمایت از آسیب‌دیدگان و دهک‌های کم‌درآمد کنترل شود، احتمال جهش‌های ارزی و در ادامه تشدید تورم نیز کاهش خواهد یافت.

قیمت دلار در سناریوی بدبینانه ۲۵۰ هزار تومان می‌شود

شقاقی شهری درباره ارتباط میان حجم نقدینگی و نرخ دلار اظهار کرد که اگر حجم نقدینگی به حدود ۲۵ هزار همت برسد و اندازه اقتصاد ایران، حجم تجارت خارجی و بدهی خارجی پایین کشور نیز در نظر گرفته شود، در سناریوی بدبینانه قیمت دلار در پایان سال جاری می‌تواند به حدود ۲۵۰ هزار تومان برسد.

او تأکید کرد که در این سناریو، قدرت دلاری نقدینگی حدود ۱۰۰ میلیارد دلار خواهد بود و همین موضوع نشان می‌دهد کنترل رشد نقدینگی برای جلوگیری از فشار بیشتر بر ارزش ریال اهمیت بالایی دارد.

بر این اساس، ترکیب نقدینگی بالا با رشد اقتصادی ضعیف می‌تواند همچنان یکی از مهم‌ترین ریسک‌های بازار ارز باشد و زمینه را برای افزایش دوباره قیمت دلار فراهم کند.

دلار ۲۳۵ هزار تومانی؛ خرید در این محدوده پرریسک است

این کارشناس اقتصادی درباره شرایط فعلی بازار ارز هشدار داد که خرید دلار در قیمت‌های فعلی، به‌ویژه در محدوده ۲۳۵ هزار تومان، با ریسک قابل توجهی همراه است.

به گفته او، دلار نسبت به طلا و سکه وابستگی بیشتری به ریسک‌های داخلی و سیاسی دارد و به همین دلیل در صورت انتشار اخبار مثبت دیپلماتیک، امکان دارد قیمت آن با سرعت و شدت بیشتری وارد فاز اصلاحی شود.

علاوه بر ریسک‌های سیاسی، نگهداری فیزیکی اسکناس، قوانین مرتبط با مبارزه با قاچاق کالا و ارز و همچنین فاصله قیمت خرید و فروش از جمله عواملی هستند که ریسک سرمایه‌گذاری مستقیم در دلار را افزایش می‌دهند.

طلا و سکه در برابر اصلاح دلار مقاومت بیشتری دارند؟

شقاقی شهری در مقایسه میان دلار، طلا و سکه معتقد است در شرایط فعلی، طلا و سکه می‌توانند ریسک اصلاح کمتری نسبت به دلار داشته باشند و همزمان از ظرفیت رشد بیشتری برخوردار باشند.

قیمت طلا و سکه در بازار داخلی تحت تأثیر دو متغیر اصلی، یعنی نرخ دلار و قیمت جهانی اونس طلا قرار دارد. بنابراین اگرچه کاهش قیمت دلار می‌تواند بازار طلا و سکه را تحت فشار قرار دهد، اما افزایش قیمت اونس جهانی می‌تواند بخشی از این افت را جبران کند.

به اعتقاد این کارشناس اقتصادی، در صورتی که دلار داخلی وارد مسیر اصلاحی شود اما اونس جهانی طلا همچنان روندی صعودی داشته باشد، شدت کاهش قیمت طلا و سکه می‌تواند محدودتر از افت دلار باشد.

اخبار سیاسی چه زمانی می‌توانند دلار را به‌طور پایدار کاهش دهند؟

به گفته شقاقی شهری، اخبار مساعد سیاسی معمولاً در کوتاه‌مدت می‌توانند رشد هیجانی دلار را متوقف کرده و زمینه را برای اصلاح یا حرکت رنج بازار فراهم کنند. برگشت مقطعی قیمت دلار به محدوده ۲۲۹ تا ۲۳۱ هزار تومان در آستانه نشست عمان نیز از نمونه‌های این واکنش بازار عنوان شده است.

با این حال، این کارشناس اقتصادی تأکید می‌کند که برای شکل‌گیری یک روند نزولی عمیق و پایدار در بازار ارز، صرف انتشار اخبار سیاسی کافی نیست. از نگاه او، اخبار سیاسی زمانی می‌توانند مسیر بازار دلار را به شکل معنادار تغییر دهند که به ورود واقعی منابع ارزی و رفع محدودیت‌های بانکی و اقتصادی منجر شوند.

راهبرد پیشنهادی برای سرمایه‌گذاری؛ خرید پله‌ای طلا

شقاقی شهری درباره راهبرد مناسب برای سرمایه‌گذاری در شرایط فعلی اظهار کرد که خرید یک‌باره دلار در قیمت‌های بالا، انتخاب کم‌ریسکی نیست و سرمایه‌گذاران بهتر است از ورود هیجانی به بازار ارز خودداری کنند.

او خرید پله‌ای صندوق‌های طلای بورس یا طلای ۱۸ عیار را به‌عنوان راهبرد مناسب‌تر مطرح کرده است. به گفته این کارشناس اقتصادی، طلا می‌تواند همزمان پوششی در برابر تورم داخلی و ریسک‌های بین‌المللی ایجاد کند و به همین دلیل در شرایط فعلی از نظر ریسک اصلاح، وضعیت مطلوب‌تری نسبت به دلار دارد.

چشم‌انداز قیمت دلار تا پایان ۱۴۰۵

برآیند دیدگاه این کارشناس اقتصادی نشان می‌دهد که مسیر قیمت دلار در ماه‌های آینده به دو دسته عوامل وابسته خواهد بود؛ از یک سو متغیرهای بنیادی مانند رشد نقدینگی، پایه پولی، رشد اقتصادی و وضعیت منابع ارزی و از سوی دیگر اخبار سیاسی و تحولات دیپلماتیک.

در کوتاه‌مدت، اخبار مثبت سیاسی می‌تواند موجب کاهش هیجانی قیمت دلار شود، اما در صورت تغییر نکردن متغیرهای بنیادی، احتمال بازگشت فشارهای صعودی همچنان وجود خواهد داشت. در سناریوی بدبینانه مطرح‌شده از سوی شقاقی شهری، دلار تا پایان سال می‌تواند به محدوده ۲۵۰ هزار تومان برسد.

بنابراین قیمت ۲۳۵ هزار تومان برای دلار از نگاه این کارشناس اقتصادی محدوده‌ای پرریسک برای ورود یک‌باره محسوب می‌شود و انتخاب میان دلار، طلا و سکه باید با توجه به ریسک اصلاح، چشم‌انداز تورم، تحولات سیاسی و افق سرمایه‌گذاری انجام شود.