در همین زمینه پتروشیمیها سال گذشته با توجه به محدودیتهایی که در زمینه تخصیص گاز داشتند، ضرر و زیانهای متعددی را متحمل شدند. علی ربانی، مدیر بهینهسازی مصرف انرژی در شرکت صنایع ملی پتروشیمی، درباره بهینهسازی مصرف انرژی و تاثیر آن در حل مشکل خوراک پتروشیمیها گفت: در حال حاضر ۸۶۰ میلیون متر مکعب تولید گاز داریم که در شرایط نرمال ۱۰ درصد سهم پتروشیمی بوده است، اما در فصل سرد به کمتر از ۵ درصد گاز تزریقی (۴۰ میلیون متر مکعب) به شبکه رسیدیم که این ۵ درصد واحدهای خوراکبیس را تحتالشعاع قرار میدهد.
او با اشاره به خالی بودن ۲۲ درصد از ظرفیت پتروشیمی و ضررهای ناشی از آن گفت سال گذشته عدمالنفع صنعت حدود ۱.۴ میلیارد دلار بوده است.
با توجه به ناترازی گازی امسال وضعیت عدمالنفع پتروشیمیها چگونه خواهد بود؟
سال گذشته عدمالنفع پتروشیمیها ناشی از ناترازی گاز و تخصیص نیافتن خوراک گازی به آنها حدود 1.4 میلیارد بوده است. این در حالی است که سعید توکلی، معاون وزیر نفت و مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، در نشست خبری با اصحاب رسانه در مرداد 1404 عنوان کرد: «سال گذشته کشور با ناترازی ۳۰۰ تا ۳۵۰ میلیون متر مکعبی در زمستان مواجه بود.»
این یعنی با توجه به ناترازی حدود 350 میلیون مترمکعبی در سال گذشته، میزان عدمالنفع پتروشیمیها 1.4 میلیارد دلار بوده است. حال که میزان ناترازی افزایش داشته، باید دید آیا میزان عدمالنفع پتروشیمیها افزایش مییابد؟
پیشتر عبداله باباخانی، کارشناس انرژی عنوان کرده بود: «بر اساس اعلام شرکت گاز، میزان گاز تزریقی به شبکه حدود ۸۳۵ میلیون مترمکعب در روز است. در همین بازه، مصرف بخش خانگی، تجاری و صنایع کوچک بهطور میانگین روزانه حدود ۶۵۰ میلیون مترمکعب برآورد میشود. همچنین نیاز نیروگاهها حدود ۳۲۰ میلیون مترمکعب در روز است و نیاز صنایع سنگین (فولاد، پتروشیمی، سیمان و…) حدود ۱۹۰ میلیون مترمکعب در روز برآورد میشود. از سوی دیگر، نیاز برآوردی تزریق گاز به مخازن نفتی برای جلوگیری از افت تولید حدود ۳۰۰ میلیون مترمکعب در روز است. اگر بخواهیم با آمار ریاضی به کسری گاز در بخشهای مختلف اشاره کنیم، با توجه به محدودیت عرضه، برآورد میشود سهم گاز صنایع سنگین حدود ۵۰ درصد، نیروگاهها حدود ۷۰ درصد و تزریق به مخازن نفتی نزدیک به ۱۰۰ درصد کاهش یافته باشد. بر این مبنا، کسری روزانه گاز اکنون در حدود ۶۱۰ میلیون مترمکعب برآورد میشود.»
با توجه به این اظهارات میزان ناترازی گاز در سال جاری حدود دو برابر شده است. در چنین شرایطی این احتمال وجود دارد که میزان گاز تخصیصیافته به صنایع عمده ازجمله پتروشیمیها به دنبال افزایش ناترازی گاز کاهش یافته باشد.
افزایش عدمالنفع پتروشیمیها و ضرر به کشور
با افزایش میزان عدمالنفع پتروشیمیها و خالی ماندن ظرفیت قابل استفاده، میزان تولید و البته صادرات آنها کاهش مییابد. پتروشیمیها یکی از صنایع مهم صادراتمحور کشور هستند که درآمدهای ارزی بالایی دارند. با این حال وابستگی پتروشیمیها به تولید محصولاتی با ارزش افزوده پایین و وابسته به خوراک گازی به پاشنهآشیل آنها بدل شده است.
در دهههای گذشته پتروشیمیها به دلیل رانت گاز ارزان، به طور عمده روی به تولید محصولاتی آوردند که ارزش افزوده بالایی ندارند و به گاز متان نیاز دارند. حال که کشور درگیر ناترازی عمده گاز است، بسیاری از واحدهای جدید به مشکل تخصیص خوراک گازی دچار هستند و مجبور به کاهش یا توقف تولید میشوند. این موضوع باعث شده است که صنعت پتروشیمی آن طور که باید در کشور پیشرفت صنعتی نداشته باشد و در راستای همان اقتصاد نفتی و خامفروش حرکت کند.






ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0