نرخ تورم خوراکیها در بهمنماه با ثبت عدد بیسابقه ۱۰۵.۵ درصد به محدوده سهرقمی رسید و زنگ خطر تازهای برای سفره خانوارهای ایرانی به صدا درآورد؛ رقمی که نشان میدهد هزینه تامین اقلام غذایی نسبت به بهمن سال گذشته بیش از دو برابر شده است. این در حالی است که تورم نقطهبهنقطه کل کشور نیز به ۶۸.۱ درصد رسیده و رکورد جدیدی را ثبت کرده است.
دخل که میآید، خرج جلوتر ایستاده است. نه با فهرست بلند خرید، بلکه با قبض اجاره و هزینههای ضروری. روایت این گزارش درباره زندگی یک خانواده سهنفره با دو حداقل حقوق کارگری، مجموعاً ۲۸ میلیون تومان در ماه است؛ عددی که در ظاهر قابل توجه به نظر میرسد، اما در عمل بخش بزرگی از آن پیش از نیمه ماه صرف هزینههای اجتنابناپذیر میشود. سؤال اصلی اینجاست؛ آیا این درآمد برای یک زندگی معمولی کافی است یا تنها هزینه بقا را تأمین میکند؟
تازهترین آمارهای تورمی نشان میدهد اقتصاد ایران وارد مرحلهای جدید از فشارهای قیمتی شده است؛ مرحلهای که در آن، علاوه بر عوامل سنتی سمت تقاضا مانند رشد نقدینگی و انتظارات تورمی، شوکهای پیدرپی سمت عرضه نیز به نیروی کمکی رشد تورم تبدیل شدهاند و رکوردهای تازهای در شاخص قیمت مصرفکننده به ثبت رسیده است.
بر اساس آمار منتشرشده از سوی بانک مرکزی، شاخص کل بهای کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری ایران در آذر ۱۴۰۴ به ۴۲.۴ درصد رسید؛ رقمی که نشان میدهد نرخ تورم نسبت به آبانماه با ثبت عدد ۴۱ درصد، حدود ۱.۴ واحد درصد افزایش یافته و بار دیگر مسیر صعودی تورم تأیید شده است.
دادهها و روایتهای میدانی نشان میدهد فقر غذایی در سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ وارد مرحلهای تازه و نگرانکننده شده است؛ مرحلهای که در آن دیگر فقط اقلامی مانند گوشت، لبنیات و میوه از سفره خانوار حذف نمیشوند، بلکه خودِ وعدههای غذایی نیز در حال ناپدید شدن هستند.
با نزدیک شدن به شب یلدا، رصد بازار آجیل و خشکبار از افزایش قابلتوجه قیمتها و تنوع بالای نرخها حکایت دارد؛ بازاری که تحتتأثیر تورم، رشد هزینههای تولید و کاهش قدرت خرید خانوارها، وارد یکی از گرانترین یلداهای سالهای اخیر شده است.
افزایش شدید قیمت مواد غذایی در ایران باعث کاهش چشمگیر مراجعه مردم به رستورانها و تغییر استراتژی فروش در این واحدها شده است. رییس اتحادیه کباب و غذاهای سنتی اعلام کرده است که خرید غذا از رستورانها نسبت به سال گذشته حدود ۵۰ درصد کاهش یافته و رستورانها برای جذب مشتری، گزینههای «نیمپرس» یا پرس کوچک را به منوهای خود اضافه کردهاند.
پنجمین مرحله شارژ کالابرگ الکترونیک برای دهکهای اول تا سوم روز شنبه ۱۵ آذر ۱۴۰۴ انجام شد و مبلغ این مرحله با افزایش ۱۲۰ هزار تومان به ۶۲۰ هزار تومان رسید. با وجود این افزایش، پرسش اصلی این است که آیا چنین اعتباری میتواند پاسخگوی نیازهای تغذیهای خانوارهای کمدرآمد باشد یا خیر؛ مخصوصاً در شرایطی که قیمت کالاهای اساسی به شکل روزانه در حال تغییر است.
اقتصاد ایران در مهرماه ۱۴۰۴ با یکی از شدیدترین موجهای تورمی سالهای اخیر روبهرو شد. بررسیهای مرکز آمار نشان میدهد تورم نقطهای خوراکیها و آشامیدنیها در این ماه به ۶۴.۳ درصد رسیده که به معنای دو برابر شدن قیمت بسیاری از کالاهای اساسی مانند نان و میوه نسبت به مهر سال گذشته است.
