چالش پلتفرم‌های آنلاین فروش طلا؛ خالی‌فروشی و کمبود پشتوانه

به گزارش پایگاه خبری سرمایه و بورس، در یک سال اخیر فعالیت پلتفرم‌های آنلاین فروش طلا با تبلیغات گسترده در رسانه‌ها و فضای شهری، توجه افکار عمومی و فعالان صنفی را به خود جلب کرده است. این پلتفرم‌ها با وعده‌هایی همچون فروش طلا بدون اجرت، بدون سود و بدون مالیات و تحویل در محل، توانستند اعتماد بخشی از مردم را جلب کنند، اما همزمان نگرانی‌هایی درباره نبود پشتوانه واقعی طلا، خالی‌فروشی و نبود شفافیت در قیمت‌گذاری ایجاد شد و اثرات آن بر بازار رسمی طلای کشور و سرمایه مردم مورد انتقاد قرار گرفت.

ریشه‌های مشکلات پلتفرم‌های آنلاین فروش طلا

رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان طلا و جواهر ایران اعلام کرد این پلتفرم‌ها بدون دستورالعمل مشخص و پشتوانه مالی خود فعالیت کردند و صرفاً با استفاده از سرمایه مردم نوسان‌گیری می‌کردند. ورود نهادهای نظارتی موجب شد پلتفرم‌ها ملزم به سپرده‌گذاری شمش استاندارد در بانک‌ها شوند، اما همچنان پرسش‌هایی درباره پایبندی کامل آن‌ها به ضوابط باقی مانده است.

خالی‌فروشی و استفاده از پول مردم

شفائی توضیح داد که بسیاری از پلتفرم‌ها ابتدا بدون داشتن پشتوانه طلا، از سرمایه مردم برای خرید و فروش استفاده کردند. پس از ورود نظارت‌ها، موظف شدند سرمایه دریافتی را به طلا تبدیل کرده و در بانک کارگشایی به‌عنوان پشتوانه سپرده‌گذاری کنند. وی تاکید کرد این مدل کسب‌وکار منجر به آسیب به سرمایه مردم، صنعت تولید طلا و پول ملی می‌شود.

دستورالعمل‌های جدید و الزامات پشتوانه طلا

طبق مصوبه هیئت دولت، پلتفرم‌ها موظف به سپرده‌گذاری شمش استاندارد ۸۷۱۸ در بانک یا صندوق مورد تأیید بانک مرکزی هستند. طلای تحویلی به مشتری باید پلاک و دارای کد استاندارد تولیدکننده باشد و هیچ پلتفرمی حق فروش طلای آب‌شده یا شمش به مشتری را ندارد. با این حال، هنوز ضوابط کامل ابلاغ نشده و پلتفرم‌ها بدون محدودیت به فعالیت ادامه می‌دهند.

‎جنگ ۱۲روزه و آشکار شدن کسری طلای پلتفرم‌ها

در جریان جنگ ۱۲روزه، مشخص شد بسیاری از پلتفرم‌ها موجودی و پشتوانه کافی ندارند. برخی با کسری طلای بیش از ۱۰۰ کیلوگرم و کمبود چند صد میلیارد تومان در کیف‌پول‌ها مواجه شدند. این وضعیت موجب نابسامانی شدید و ناتوانی پلتفرم‌ها در پاسخگویی به مردم شد.

‎قیمت‌گذاری شبانه و ایجاد بازار کاذب

شفائی هشدار داد که پلتفرم‌ها با تعیین قیمت شبانه و خارج از ساعت کاری بازار، سیگنال‌های غلط به بازار می‌دهند و نوسانات هیجانی ایجاد می‌کنند. این اقدامات سرمایه را از تولید خارج کرده و به سمت سوداگری سوق می‌دهد، در حالی که بازار طلا دارای ساعت کاری مشخص و نرخ مرجع اتحادیه است.

‎لزوم نظارت قانونمند بر پلتفرم‌ها

وی در پایان تاکید کرد که نظارت جامع و قانونمند بر فعالیت پلتفرم‌ها ضروری است. مردم باید از خرید طلای آب‌شده حتی به صورت فیزیکی پرهیز کنند و در معاملات، قیمت‌ها را با نرخ اتحادیه مقایسه کرده و تنها در ساعات کاری مجاز اقدام به خرید و فروش کنند تا از ضرر مالی جلوگیری شود.