نرخ بهره بدون ریسک به ۴۰درصد رسید/ تهدید جدید برای بورس

به گزارش پایگاه خبری سرمایه و بورس، نرخ بهره بدون ریسک در بازار بدهی ایران با تداوم روند صعودی، به سطوح بی‌سابقه‌ای نزدیک شده و در برخی معاملات اوراق خزانه اسلامی به مرز ۴۰ درصد رسیده است؛ موضوعی که به‌عنوان یکی از مهم‌ترین چالش‌های فعلی بازار سرمایه مطرح شده و نگرانی‌هایی درباره آینده بورس ایجاد کرده است.

نرخ بهره بدون ریسک به مرز ۴۰ درصد رسید

در حالی که نرخ سود رسمی سپرده‌های بانکی در سال ۱۴۰۴ همچنان در محدوده ۲۰.۵ تا ۲۲.۵ درصد قرار دارد، بازده اوراق خزانه اسلامی (اخزا) در بازار بدهی افزایش چشمگیری را تجربه کرده است. بر اساس گزارش‌های اخیر، میانگین نرخ بازده تا سررسید این اوراق به سطوح بسیار بالا نزدیک شده و در برخی موارد حتی به حدود ۴۰ درصد رسیده است.
کارشناسان معتقدند این افزایش، نتیجه عواملی مانند کسری بودجه دولت، افزایش انتظارات تورمی و نیاز دولت به تامین مالی از طریق انتشار اوراق بدهی است.

تأثیر نرخ بهره بالا بر بازار سهام

افزایش نرخ بهره بدون ریسک، به‌طور سنتی یک عامل منفی برای بازار سهام محسوب می‌شود. در چنین شرایطی، سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند منابع مالی خود را به سمت ابزارهای کم‌ریسک مانند اوراق دولتی و صندوق‌های درآمد ثابت هدایت کنند.
این موضوع باعث افزایش هزینه فرصت سرمایه‌گذاری در بورس، کاهش تقاضا برای سهام و در نهایت افزایش فشار فروش در بازار می‌شود. همچنین نرخ بهره بالا از طریق افزایش نرخ تنزیل، نسبت قیمت به سود (P/E) بازار را کاهش داده و جذابیت سهام را کمتر می‌کند.

بورس تهران از نرخ بهره تاثیر نگرفته است

با وجود این شرایط، مهدی سوری، کارشناس بازار سرمایه، معتقد است در وضعیت فعلی بورس تهران، نرخ بهره نقش تعیین‌کننده‌ای ندارد. به گفته وی، نرخ بهره موثر در ارزش‌گذاری سهام، نرخ‌های بلندمدت است و نوسانات کوتاه‌مدت تاثیر مستقیم و فوری بر ارزش بازار ندارند.
او تاکید می‌کند که در شرایط فعلی، عوامل مهم‌تری نسبت به نرخ بهره بر روند بازار سرمایه اثرگذار هستند.

ریسک‌های سیاسی مهم‌ترین عامل تاثیرگذار بر بورس

سوری مهم‌ترین عامل موثر بر وضعیت بورس را ریسک‌های سیاسی می‌داند. به گفته وی، با وجود رشد سودآوری شرکت‌ها و افزایش نرخ ارز، اثر مثبت این عوامل در قیمت سهام منعکس نشده است.
او معتقد است در حال حاضر بازار سرمایه از نظر بنیادی در شرایط ارزنده‌ای قرار دارد، اما ریسک‌های سیاسی باعث شده سرمایه‌گذاران با احتیاط بیشتری عمل کنند.

ارزندگی بالای سهام در بورس

این کارشناس بازار سرمایه تاکید می‌کند بسیاری از شرکت‌ها عملکرد مالی مناسبی داشته‌اند، اما قیمت سهام آن‌ها متناسب با رشد سودآوری افزایش نیافته است. به گفته وی، این موضوع باعث شده بورس تهران در یکی از ارزنده‌ترین دوره‌های خود قرار گیرد.
او افزود هر زمان که سطح ریسک‌های سیاسی کاهش یابد، احتمال افزایش تقاضا و ورود نقدینگی به بازار سرمایه بیشتر خواهد شد.

چرا نرخ بهره در شرایط فعلی اثر کمتری دارد؟

به گفته سوری، زمانی که ریسک‌های سیستماتیک و سیاسی در سطح بالایی قرار دارند، سایر پارامترها مانند نرخ بهره اهمیت کمتری پیدا می‌کنند. در چنین شرایطی، کلیت بازار به صورت یکپارچه تحت تاثیر قرار می‌گیرد و بسیاری از سهم‌ها همزمان با هم رشد یا افت می‌کنند.
او تاکید کرد تغییرات محدود نرخ بهره در شرایط فعلی نمی‌تواند اثر تعیین‌کننده‌ای بر روند بازار داشته باشد، مگر اینکه این نرخ با تغییرات شدید همراه شود.

سه توصیه مهم به سرمایه‌گذاران بورس

این کارشناس بازار سرمایه برای سرمایه‌گذاران سه توصیه مهم ارائه کرد. نخست اینکه سرمایه‌گذاران باید بر ارزش‌های بنیادی شرکت‌ها تمرکز کنند و سهامی را انتخاب کنند که از نظر سودآوری و وضعیت مالی در شرایط مناسبی قرار دارند.
دوم اینکه از رفتارهای هیجانی و تصمیم‌گیری‌های کوتاه‌مدت خودداری کنند و سرمایه‌گذاری خود را بر اساس تحلیل انجام دهند.
سومین توصیه نیز تنوع‌بخشی به سبد سرمایه‌گذاری است تا ریسک کلی سرمایه کاهش یابد. همچنین اختصاص بخشی از سبد به دارایی‌های نقدشونده می‌تواند انعطاف‌پذیری بیشتری برای سرمایه‌گذاران ایجاد کند.

آینده بورس در سایه نرخ بهره و ریسک‌های سیاسی

در مجموع، اگرچه افزایش نرخ بهره بدون ریسک می‌تواند به‌عنوان یک عامل فشار بر بورس عمل کند، اما در شرایط فعلی، ریسک‌های سیاسی نقش پررنگ‌تری در تعیین مسیر بازار سرمایه دارند. با کاهش این ریسک‌ها، بورس می‌تواند از ظرفیت ارزندگی فعلی خود استفاده کرده و وارد مسیر رشد شود.