پس از سالها بحث و بررسی درباره ضرورت اصلاح قیمت بنزین، سرانجام با مصوبه هیئت وزیران، نرخ بنزین جایگاه با استفاده از کارت اضطراری برای مصرف مازاد بر ۱۶۰ لیتر سهمیهای از نیمه آذرماه به ۵ هزار تومان افزایش یافت؛ تصمیمی که هدف آن مدیریت مصرف سوخت و ساماندهی نظام سهمیهبندی عنوان شده است.
بر اساس دادههای سامانه هوشمند سوخت، حدود هفت میلیون خودرو در مالکیت تنها سه میلیون نفر قرار دارد؛ آماری که نشان میدهد بخش قابلتوجهی از این افراد بیش از یک خودرو دارند و برخی حتی دو یا سه وسیله نقلیه را همزمان در اختیار دارند. این وضعیت مقدمات اجرای سیاست جدید سهمیهبندی سوخت را برای دولت ضروری کرده است.
اجرای طرح اصلاح قیمت بنزین که قرار بود از ۱۵ آذر عملی شود، به دلیل ابهامات اجرایی و نبود هماهنگی میان نهادهای تصمیمساز به تعویق افتاد. سخنگوی دولت نیز زمان دقیق اجرای این سیاست را نامعلوم اعلام کرده است. کارشناسان معتقدند نبود فرماندهی واحد اقتصادی، چندگانگی در مراجع تصمیمسازی و روایتهای متناقض نهادهای اجرایی از مهمترین عوامل سردرگمی طرح است و اثر واقعی اصلاح قیمت بر مصرف بسیار محدود خواهد بود. این ابهام سیاستی همچنین اعتماد عمومی را کاهش داده و اجرای اصلاحات را با چالش مواجه کرده است.
اعلام سهمیههای جدید بنزین توسط دولت، گروههای خاصی را منتفع کرده و گروههایی را متضرر ساخته است. بررسیها نشان میدهد که خودروسازان مونتاژی و دارندگان خودروهای فرسوده بیشترین بهره را از ساختار جدید سهمیهبندی خواهند برد.
کرامت ویس کرمی، مدیرعامل شرکت پخش فرآوردههای نفتی ایران، توضیح داد که خودروی نوشماره داخلی مطابق تصویبنامه هیئت وزیران به خودروی صفر کیلومتری گفته میشود که برای اولین بار از کارخانه خارج شده و پلاک میشود، نه خودرویی که تعویض پلاک شده است. این ابهام پس از مصوبه حذف سهمیه سوخت برای خودروهای نوشماره ایجاد شد و باعث نگرانی برخی مالکان خودروها گردید.
مصوبه جدید هیئت وزیران سرانجام زمان اجرای نرخ سوم بنزین و شیوه محاسبه آن را مشخص کرد؛ بر اساس این مصوبه، از نیمه دوم آذرماه ۱۴۰۴ سوختگیری با کارت اضطراری جایگاه مشمول نرخ جدید خواهد شد و قیمت آن معادل حداقل ۱۰ درصد قیمت خرید بنزین از پالایشگاهها محاسبه میشود که در زمان ابلاغ این تصویبنامه معادل ۵ هزار تومان اعلام شده است.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت در حاشیه جلسه امروز هیئت دولت درباره احتمال سهنرخی شدن قیمت بنزین توضیحاتی ارائه داد. وی اعلام کرد که سهمیههای بنزین برای خودروهای عادی سر جای خود باقی است و هدف دولت جلوگیری از قاچاق بنزین با قیمت پایین به خارج از کشور است.
عباس گودرزی، سخنگوی هیات رئیسه مجلس، در نشست خبری حاشیه جلسه علنی امروز به تشریح روند ارزیابی عملکرد یکساله دولت در اجرای برنامه هفتم توسعه پرداخت و به موضوع بنزین نیز اشاره کرد. وی با تاکید بر اینکه دولت بنایی برای تغییر قیمت بنزین ندارد، گفت: «در حال حاضر نرخ بنزین با دو قیمت ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومان وجود دارد و دولت برنامهای برای افزایش آن ندارد، اما باید با تدبیر بهتر و بیشتر در این حوزه حرکت کرد.»
بودجه ارزی دولت برای واردات بنزین در همان ماههای نخست سال به پایان رسیده است؛ موضوعی که به گفته نایبرئیس اول کمیسیون انرژی مجلس، میتواند مقدمهای برای تغییر نرخ بنزین آزاد در جایگاههای سوخت باشد.
طبق اعلام وزارت نفت، ۶۰ لیتر سهمیه بنزین خودروهای شخصی برای ماه اردیبهشتماه ۱۴۰۴ بدون هیچگونه تغییری از ساعت صفر بامداد دوشنبه (یکم اردیبهشتماه) به کارتهای هوشمند سوخت شخصی واریز خواهد شد.
