نیش ترمز تورم تولید خودرو در پاییز ۱۴۰۴

به گزارش پایگاه خبری سرمایه و بورس، در حالی که انتظار می رفت تورم تولید خودرو در پاییز امسال روندی صعودی داشته باشد، گزارش تازه مرکز آمار ایران از کاهش شتاب رشد هزینه های تولید در این فصل حکایت دارد. داده های رسمی نشان می دهد تورم تولیدکننده صنعت خودرو در پاییز ۱۴۰۴ به ۶.۲ درصد رسیده که در مقایسه با نرخ ۱۰.۶ درصدی تابستان، افت قابل توجهی را ثبت کرده است. با این حال، رشد بیش از ۶ درصدی قیمت های تولیدکننده در یک فصل همچنان رقم بالایی محسوب می شود و از تداوم افزایش هزینه های تولید در این صنعت خبر می دهد، هرچند آهنگ این رشد کندتر شده است.

ناهمخوانی تورم پاییز با انتظارات بازار

آمارهای پاییز ۱۴۰۴ از منظر تحولات اقتصادی با انتظارات تورمی همخوانی کامل ندارد. در تابستان امسال، همزمان با وقوع جنگ ۱۲ روزه، افزایش ریسک های اقتصادی به رشد نرخ ارز و بالا رفتن سطح عمومی قیمت ها منجر شد و اثر آن به وضوح در تورم بالای تولیدکننده صنعت خودرو منعکس شد. این در حالی است که شرایط اقتصادی در پاییز نیز چندان باثبات تر از تابستان نبود.

ریسک های سیاسی و فشار ارزی

فعال شدن مکانیسم ماشه در هفتم مهرماه، افزایش نااطمینانی نسبت به آینده روابط خارجی و تشدید مشکلاتی مانند تامین قطعه را به همراه داشت. همزمان، نرخ ارز از اواسط پاییز وارد مسیر افزایشی پرشتابی شد که به طور طبیعی باید خود را در قیمت مواد اولیه، قطعات وارداتی و هزینه های تولید خودرو نشان می داد. بر همین اساس، انتظار غالب آن بود که تورم تولیدکننده در پاییز نه تنها کاهش نیابد، بلکه حتی از تابستان نیز فراتر رود.

وقفه زمانی در انتقال شوک های هزینه ای

با وجود این انتظارات، گزارش مرکز آمار تصویر متفاوتی ارائه می دهد. کاهش تورم فصلی و تعدیل نرخ های نقطه به نقطه نشان می دهد که اثر شوک های پاییزی هنوز به طور کامل به لایه تولید منتقل نشده یا بخشی از فشارهای هزینه ای با وقفه به فصول بعد موکول شده است. بخش قابل توجهی از نهاده های صنعت خودرو از طریق قراردادهای پیشین یا موجودی انبار تامین می شود و به همین دلیل جهش نرخ ارز در اواسط پاییز لزوما به صورت همزمان در آمار همان فصل منعکس نمی شود و معمولا با یک یا دو فصل تاخیر اثر خود را نشان می دهد. بر این اساس، کاهش تورم فصلی پاییز به معنای خنثی شدن اثر افزایش نرخ ارز نیست و احتمال می رود در زمستان شاهد رشد مجدد تورم تولید خودرو باشیم.

کاهش تورم نقطه به نقطه اما تداوم فشار مالی

در مقیاس نقطه به نقطه، تورم تولیدکننده خودرو در پاییز ۱۴۰۴ نسبت به مدت مشابه سال گذشته به ۲۶.۵ درصد رسیده است. این در حالی است که این شاخص در پاییز سال قبل ۳۳.۳ درصد بود و نشان می دهد شدت شوک های هزینه ای نسبت به سال گذشته تا حدی فروکش کرده است. با این حال، باقی ماندن تورم نقطه به نقطه در محدوده نزدیک به ۳۰ درصد بیانگر تداوم فشار بر صورت های مالی خودروسازان است.

پایداری تورم سالانه تولید خودرو

تورم سالانه یا میانگین چهار فصل منتهی به پاییز نیز تغییر محسوسی نسبت به تابستان نداشته است. بر اساس این شاخص، تورم تولیدکننده خودرو در پاییز ۱۴۰۴ معادل ۲۹.۴ درصد ثبت شده، در حالی که این رقم در تابستان ۳۰.۵ درصد بود. ثبات نسبی این نرخ نشان می دهد طی یک سال گذشته، رشد قیمت نهاده های تولید همچنان با سرعت قابل توجهی ادامه داشته و صنعت خودرو همچنان با فشارهای هزینه ای ساختاری مواجه است.