سخنگوی سازمان تعزیرات حکومتی از کاهش قیمت برنج در برخی استانهای کشور خبر داد و اعلام کرد که قیمت این کالای اساسی به حدود ۱۴۰ تا ۱۵۰ هزار تومان رسیده و با تداوم سیاستهای کنترلی و واردات، احتمال کاهش بیشتر قیمتها نیز وجود دارد.
حذف رسمی ارز ترجیحی ۲۸۵۰۰ تومانی برای واردات برنج که روز گذشته توسط وزیر جهادکشاورزی اعلام شد، بازار این کالای اساسی را در آستانه شوک تازهای قرار داده است. این تصمیم در حالی اتخاذ شده که طبق آمار بانک مرکزی، از ابتدای سال تا ابتدای آذرماه حدود ۶۲۰ میلیون دلار ارز ترجیحی به واردات برنج اختصاص یافته بود؛ با این حال قیمت برنج در بازار داخلی نهتنها کاهش نیافت، بلکه چند برابر شد.
بازار برنج ایران در آبان ۱۴۰۴ با جهش قیمتی تازهای روبهرو شده است. بررسیهای میدانی از عمدهفروشیها و مراکز پخش نشان میدهد که قیمت هر کیلوگرم برنج مرغوب ایرانی از مرز ۳۵۰ هزار تومان عبور کرده و در برخی فروشگاهها تا ۴۰۰ هزار تومان نیز به فروش میرسد. این رشد قیمت پس از پایان فصل برداشت و کاهش عرضه در بازار اتفاق افتاده است.
بازار برنج در حالی با قیمتهای نجومی مواجه است که وعدههای دولت برای کاهش نرخ این کالای اساسی هنوز محقق نشده است. با وجود تخصیص ارز ترجیحی برای واردات، بسیاری از محمولههای برنج وارداتی یا سر از انبارهای احتکار درآوردهاند یا در دست دلالان با نرخهای چندبرابری به مصرفکننده رسیدهاند؛ در نتیجه سفرههای مردم همچنان از این محصول استراتژیک خالیتر از گذشته است.
بررسی اختلاف قیمت کالاهای وارداتی در زمان ورود به گمرک با قیمتهای عرضهشده در بازار مصرفی، از وجود شکاف عمیق و غیرمنطقی خبر میدهد؛ اختلافاتی که نهتنها موجب فشار بیسابقه بر سفره مردم شده، بلکه ساختار اقتصادی کشور را نیز با چالش جدی در زمینه شفافیت و عدالت مالیاتی مواجه کرده است.
همزمان با آغاز فصل برداشت برنج در ایران، هرچند شاهد کاهش نسبی قیمتها هستیم، اما رکود در معاملات، نبود آمار شفاف و تلاش برخی واردکنندگان برای دریافت ارز ترجیحی، حاکی از تداوم بیثباتی و حضور منافع گروهی خاص در بازار این محصول است.
