بازار خودرو در آستانه ماه های پایانی سال با تشدید بی سابقه توزیع رانت و تعمیق شکاف قیمتی میان کارخانه و بازار مواجه شده است. هرچند این بازار در سال ۱۴۰۰ نیز تجربه اختلاف عمیق قیمت را پشت سر گذاشته بود، اما تداوم خطاهای سیاستگذاری و اصلاح نشدن سازوکارهای معیوب، بار دیگر شکاف قیمتی را به قله ای تازه رسانده است.

در دنیای امروز خودرو دیگر صرفاً یک وسیله حمل‌ونقل نیست، بلکه به نمادی از سبک زندگی، سطح رفاه و قدرت خرید خانوارها تبدیل شده است. خیابان‌های شهرهای مختلف جهان به‌خوبی شکاف درآمدی و توان مالی مردم را بازتاب می‌دهند و هر خودرو روایتگر تصمیمات اقتصادی، میزان پس‌انداز و اولویت‌های مالی صاحبان آن است.

قیمت خودرو امروز ۲۴ آذر ۱۴۰۳ در شرایطی اعلام شد که بازار خودرو به‌شدت تحت‌تاثیر متغیرهای کلان اقتصادی و شوک‌های روانی ناشی از نوسانات نرخ ارز قرار دارد. جهش قیمت دلار، انتظارات تورمی را تشدید کرده و خودرو را بار دیگر به‌عنوان یک دارایی سرمایه‌ای در نگاه فعالان بازار برجسته کرده است.

بازار خودروهای داخلی در هفته پایانی آذرماه با روندی صعودی آغاز شد و افزایش قیمت بین ۱۰ تا ۹۰ میلیون تومان برای مدل‌های مختلف ثبت شد. بیشترین رشد قیمت در خودروهای دوگانه‌سوز و برخی خودروهای پرتقاضا مشاهده شد.

کاهش مداوم قدرت خرید خانوارها به یکی از جدی‌ترین چالش‌های بازار خودرو تبدیل شده و نشانه‌های شکل‌گیری بحران تقاضا را بیش از گذشته نمایان کرده است. رشد پیوسته قیمت خودرو در کنار افت محسوس معاملات، بازار را وارد مرحله‌ای از رکود تورمی کرده که در آن نه خریدار توان ورود دارد و نه فروشنده با رونق مواجه است.

کف قیمت خودرو در بازار به محدوده ۷۰۰ میلیون تومان رسیده و فاصله میان قدرت خرید اقشار کم درآمد و بهای خودرو بیش از هر زمان دیگری عمیق شده است. بررسی ها نشان می دهد برای خرید ارزان ترین خودروی سواری با حداقل دستمزد، باید حدود ۷۰ ماه انتظار کشید؛ رقمی که در اردیبهشت امسال ۴۸ ماه بود و طی تنها هشت ماه افزایش قابل توجهی را تجربه کرده است.

بررسی آمار تولید خودروسازان داخلی نشان می‌دهد که در هشت‌ماهه نخست سال جاری، میزان تولید خودرو نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱۰.۵۷ درصد کاهش یافته است. این کاهش تولید، پیامدهای مستقیمی بر بازار خودرو داشته و باعث افزایش فشار قیمتی و حساسیت بازار نسبت به تحولات اقتصادی و سیاسی شده است.

مهلت ثبت‌نام دهمین دوره عرضه محصولات ایران‌خودرو برای سه محصول خانواده هایما روز گذشته به پایان رسید و طبق اعلام این شرکت، قرعه‌کشی فردا یکشنبه ۱۶ آذرماه ۱۴۰۴ با حضور نهادهای نظارتی برگزار خواهد شد. این دوره فروش در شرایطی خاتمه یافت که فاصله قابل توجه قیمت کارخانه تا بازار بار دیگر توجه بسیاری از متقاضیان را جلب کرده است.

بازار خودروهای مونتاژی در هفته‌های اخیر به نقطه جوش رسیده است؛ خودروهایی که با استفاده از حمایت‌های ارزی تولید می‌شوند اما همچنان با قیمتی بسیار بالاتر از نمونه‌های وارداتی به دست مصرف‌کننده می‌رسند. کیفیت این محصولات تغییر محسوسی نکرده، روند تحویل طولانی است و در عین حال قیمت‌ها در دوره‌های کوتاه‌مدت افزایش می‌یابد. مجموعه این عوامل باعث شد وزیر صنعت، معدن و تجارت شخصاً وارد موضوع شود و نسبت به تداوم افزایش قیمت‌ها هشدار دهد.

بازار خودرو این روزها در وضعیتی قرار گرفته که فعالان آن از آن با تعبیر «قیمت‌های نمایشی و معاملات صفر» یاد می‌کنند. به‌رغم افزایش سراسری نرخ‌ها، خرید و فروش واقعی تقریباً متوقف شده و بازار بیش از هر زمان دیگری تحت‌تأثیر نوسان ارز و فضای روانی قرار گرفته است؛ فضایی که نه به معامله ختم می‌شود و نه چشم‌انداز روشنی برای خریداران و فروشندگان باقی گذاشته است.