در روزگاری که رؤیای خانهدار شدن برای طبقات متوسط و پایین به آرزویی دوردست بدل شده است، بازار مسکن ایران دیگر تنها یک بازار اقتصادی نیست؛ بلکه بحرانی عمیق و ساختاری است که در تار و پود سیاستگذاریهای غلط، زمینخواریهای قانونیشده و تورمهای بیپایان تنیده شده است.
بازار اجاره مسکن در تابستان امسال برخلاف پیشبینیها، رشد ملایمی را تجربه کرده است. به گفته کیانوش گودرزی رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران، نرخ رشد اجارهبها در بسیاری از مناطق کمتر از سقف ۲۵ درصدی مصوب دولت بوده و نشانهای از بازگشت تعادل نسبی به بازار اجاره است.
دکتر محمد طبیبیان، اقتصاددان و رئیس پیشین موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامهریزی، در نخستین نشست شورای سیاستگذاری پانزدهمین همایش چشمانداز اقتصاد ایران با اشاره به ریشههای تاریخی بحران مسکن در کشور گفت: دولتها در طول یک قرن گذشته همواره با رویکردی نادرست به مساله مسکن نگاه کردهاند و تصور داشتهاند که با خانهسازی مستقیم میتوانند مشکل مردم را حل کنند
رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران از افزایش ۵ تا ۱۰ میلیون تومانی قیمت هر مترمربع مسکن در مناطق جنوبی پایتخت خبر داد. کیانوش گودرزی با اشاره به آخرین وضعیت بازار مسکن در نیمه دوم سال، گفت: بررسیهای میدانی نشان میدهد در حالی که بازار در مجموع در وضعیت رکود قرار دارد، تغییرات قیمتی بیشتر در محدودههای جنوبی شهر مشاهده میشود.
خشایار باقرپور، مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی تهران، با تأکید بر اینکه افت قدرت خرید مسکن یکی از عوامل اصلی کاهش جوانی جمعیت در کشور است، گفت: «تولید مسکنهای اقتصادی با مدلهای تأمین مالی مردمپایه میتواند بخشی از بحران فعلی را حل کند.» او در میزگرد «چشمانداز بازار مسکن» به بررسی وضعیت فعلی و آینده این بازار پرداخت و راهکارهایی برای خروج از رکود ارائه داد.
بازار خانههای لوکس تهران این روزها به حدی از گرانی رسیده که با همان بودجه یا حتی کمتر از آن میتوان در آمریکا ملکهای چند هزار متری با امکانات کامل و خدمات رفاهی پیشرفته خریداری کرد. بررسیها نشان میدهد خانههای لوکس در ایالات متحده نهتنها از نظر متراژ بلکه از نظر رفاه و امکانات، در بسیاری از موارد فراتر از واحدهای مشابه در تهران هستند.
بحران مسکن در تهران شکل تازهای به خود گرفته است. اگر در اواخر دهه ۹۰ دغدغه اصلی زوجهای اجارهنشین، پسانداز برای خرید خانه بود، امروز مسئله اصلی آنها تامین هزینه اجاره است. بررسیها نشان میدهد با توجه به سطح فعلی اجارهبها در پایتخت، حدود ۶۷ درصد از حداقل دستمزد یک زوج فقط صرف اجاره خانه میشود و اگر هزینه خوراک نیز اضافه شود، بیش از ۹۰ درصد درآمد ماهانه خانوار را در بر میگیرد.
بازار خرید و فروش آپارتمان در شهر جدید پردیس همانند تهران با کاهش شدید تقاضا مواجه شده است. بررسیها نشان میدهد علاوه بر خریداران مصرفی، سرمایهگذاران و دلالان مسکن نیز تمایل چندانی برای ورود به این بازار ندارند.
بازار مسکن کشور در ماههای اخیر با رکود سنگینی روبهرو شده و بسیاری از فعالان این حوزه نسبت به اثر تحریمها و فعالسازی مکانیسم ماشه بر آینده این بازار ابراز نگرانی میکنند. کاهش توان خرید خانوارها، تورم بالا و افت سرمایهگذاری در بخش مسکن شرایطی ایجاد کرده که نه تنها خریداران مصرفی، بلکه سرمایهگذاران نیز با احتیاط بیشتری به این بازار ورود میکنند.
نایبرئیس اتحادیه املاک تهران با اشاره به افزایش چشمگیر قیمت مسکن طی ۳۰ سال اخیر، گفت که بازار مسکن کنونی فاقد حباب بوده و فرصتهای مناسبی برای سرمایهگذاری فراهم است. داود بیگینژاد نایب رئیس اول اتحادیه مشاوران املاک تهران اظهار داشت که از سال ۱۳۷۲ تا ۱۴۰۲، قیمت مسکن ۲۵۳۴ برابر افزایش یافته است
