افزایش بیضابطه قیمت مصالح ساختمانی در ماههای اخیر، هزینه ساختوساز مسکن را با جهشی کمسابقه مواجه کرده و نگرانیها درباره آینده عرضه و قیمت مسکن را افزایش داده است. رشد قیمت سیمان، فولاد، میلگرد، شیشه و سایر نهادهها باعث شده بسیاری از پروژههای ساختمانی توجیه اقتصادی خود را از دست بدهند و برخی سازندگان ناچار به توقف یا تعلیق فعالیتهای خود شوند.
بررسی روند معاملات بازار مسکن در هفتههای اخیر نشان میدهد تحرک خرید و فروش دیگر محدود به پایتخت نیست و شهرهای بزرگ و حتی شهرهای متوسط نیز وارد فاز افزایش نسبی معاملات شدهاند. این موضوع نشانهای از حرکت تدریجی بازار پس از یک دوره رکود سنگین محسوب میشود.
افزایش اجاره مسکن در سالهای اخیر به یکی از مهمترین چالشهای معیشتی خانوارها، بهویژه مستاجران، تبدیل شده است. بررسیهای میدانی نشان میدهد اجارهبها در پایتخت از ابتدای سال جاری تاکنون بین ۲۰ تا ۴۰ درصد افزایش یافته و این روند بیشترین فشار را بر دهکهای پایین و اقشار آسیبپذیر وارد کرده است. این در حالی است که با توجه به تورم حدود ۶۰ درصدی، کارشناسان نسبت به احتمال جهش جدید قیمت اجاره در سال آینده هشدار میدهند.
موتور معاملات بازار مسکن تهران پس از حدود دو سال رکود نسبی، در زمستان امسال نشانههایی از تحرک بروز داده و به ویژه در بهمن ماه حجم معاملات نسبت به پاییز افزایش یافته است. با این حال پرسش اصلی این است که آیا رشد قیمت مسکن در ۲۲ منطقه تهران از الگوی مشخصی پیروی میکند و آیا همه مناطق به یک میزان رشد را تجربه کردهاند یا خیر.
نتایج پژوهشهای مرکز افکارسنجی ملت نشان میدهد امید به خرید مسکن در میان اکثریت مردم به شکل قابل توجهی کاهش یافته است. بر اساس این نظرسنجی، حدود ۸۴ درصد از شهروندان در آبان ۱۴۰۴ اعلام کردهاند که اصلا احتمال ندارد در یک سال آینده خانهای خریداری کنند؛ موضوعی که نشاندهنده تشدید ناامیدی در بازار مسکن است.
عضو هیات مدیره انجمن انبوهسازان استان تهران با اشاره به افزایش محسوس قیمتها در بازار مسکن، این روند را طبیعی و ناشی از عقبماندگی بازار ملک نسبت به تورم عمومی کشور دانست و تاکید کرد که محتملترین سناریو برای آینده، رکود تورمی در این بخش است.
بازار مسکن در ماههای اخیر ترکیبی از رکود معاملاتی و رشد ملایم قیمت را تجربه کرده؛ شرایطی که نه از جهش هیجانی خبر میدهد و نه از رونق پرحجم معاملات. این وضعیت باعث شده بسیاری از خریداران و سرمایهگذاران در حالت انتظار و احتیاط باقی بمانند.
مهدی کرباسیان، عضو هیات رئیسه اتحادیه مشاوران املاک تهران، وضعیت بازار مسکن را همچنان رکودی دانست که از دو سال قبل ادامه دارد، اما طی دو تا سه ماه اخیر تحت تاثیر نوسانات قیمت طلا، ارز و خودرو وارد فاز گرانی شده است.
بازار مسکن پس از چند سال رکود عمیق و افت محسوس ارزش دلاری، بار دیگر به کانون توجه کارشناسان و فعالان اقتصادی بازگشته است. همزمان با تحولات سیاسی، نوسانات اقتصادی و تغییر رفتار سرمایهگذاران، دیدگاههای متفاوتی درباره آینده قیمتها، حجم معاملات و بازدهی بازار مسکن مطرح میشود؛ دیدگاههایی که از رشد محدود و تدریجی تا جهشهای قابل توجه قیمتی را در بر میگیرد.
بازار مسکن ایران طی سالهای اخیر یکی از عمیقترین دورههای رکود خود را تجربه کرده است؛ رکودی که نهتنها در کاهش محسوس حجم معاملات نمود پیدا کرده، بلکه به گفته کارشناسان، ساختار تقاضا را نیز بهطور جدی دستخوش تغییر کرده است. در حالی که مسکن همواره بهعنوان یکی از بازارهای پیشران اقتصادی و محل امن سرمایهگذاری شناخته میشد، تحولات اخیر نشان میدهد این بازار از الگوهای سنتی خود فاصله گرفته و وارد مرحلهای تازه از عدم تعادل شده است.
